Bouwstenen in Japan

We hebben onlangs het boek Titia gelezen, over het fascinerende levensverhaal van Titia Bergsma. Zij was de echtgenote van Jan Cock Blomhoff, die begin 19e eeuw aangesteld werd als opperhoofd van de factorij Dejima in Nagasaki. Tegen het uitdrukkelijke verbod van de Japanners in, nam hij toch Titia mee naar Japan, en zo werd deze jonge Friezin de eerste Westerse vrouw die voet aan wal zette in Japan. Maar uiteindelijk kreeg ze geen verblijfsvergunning van de shogun, en werd ze terug naar Nederland gestuurd, waar ze vier jaar later overleed.

Het verblijf van de VOC in Nagasaki tijdens de sakoku, de periode van isolement, blijft een fascinerend verhaal.   Maar zelfs na het openstellen van de grenzen bleef Nagasaki een belangrijke rol opeisen in de Japanse geschiedenis. Veel landen richtten er hun consulaat op. De handel met het westen floreerde, en ook veel nieuwe westerse technieken als de boekdrukkunst, scheepsbouw, en bier brouwen werden hier geïntroduceerd. Wist je trouwens dat een Nederlander, Pompe Van Meerdervoort, er het eerste ziekenhuis heeft gebouwd?  

Er zijn in Nagasaki nog steeds veel sporen terug te vinden van dit rijke verleden: Dejima, het Sieboldt-huis, Glover Garden, Chinatown en het vredespark en –museum.

Voldoende te beleven om er een tweetal dagen door te brengen. 

Japan ligt op de Ring of Fire, een immense 'gordel' rond de Grote Oceaan. Het verschuiven van de verschillende aardplaten binnen deze gordel zorgt voor een hoge tectonische activiteit. De lavastromen die vrijkomen bij vulkaanuitbarstingen zorgen voor een erg vruchtbaar land.  

Japan heeft ook haar unieke badcultuur te danken aan de hoge geothermische activiteit. Eerlijk, in het begin vonden wij dat hele baddergedoe ook maar een hoop onzin. Als moderne westerling beperkte onze badcultuur zich tot een dagelijkse ochtenddouche. We hebben onze mening echter helemaal moeten herzien toen we door Japanse collega's werden uitgenodigd voor een outdoor-weekend in Aso en Beppu. 

De uitbarstingen van de centrale vulkaan Aso hebben gezorgd voor een indrukwekkend berglandschap bezaaid met talrijke warmwaterbronnen. Op de kraterrand van Naka-dake raak je diep onder de indruk. De Aso-gogaku (Vijf Pieken van Aso) vormen een schitterend decor voor bergwandelingen.

Na inspanning volgt ontspanning. Wat zal het zijn; badderen onder de sterrenhemel in een rotenburo of kies je voor een zandbad in het oude badhuis Takegawara in Beppu?  

Kyushu staat bekend om haar culinaire gevarieerdheid. In Nagasaki kun je proeven van chanpon of sara-udon, twee noedelgerechten geinpireerd op de Chinese keuken. In Aso wordt wagyu geserveerd; gemarmerde en malse plakjes steak die smelten in de mond. Beppu staat bekend om haar lokale specialiteit  fugu, de giftige kogelvis.

Als je beslist om naar een bepaald land te reizen, begin je al snel een lijstje op te stellen van te bezoeken plaatsen. Steden als Tokyo, Kyoto en Nara prijken ongetwijfeld heel hoog op jouw Japanlijstje. En laat ons een keer raden: het eiland Kyushu staat - als het de lijst al heeft gehaald - wellicht een stuk lager genoteerd?  

Jammer, want het meest zuidelijke van de vier hoofdeilanden heeft heel wat te bieden. Door de nabijheid van het Koreaanse schiereiland, is er op het eiland al van oudsher heel wat contact met de buitenwereld. Dat merk je aan de bevolking: erg vriendelijke en open mensen die, ondanks de taalbarriere, toch erg nieuwsgierig zijn naar buitenlandse bezoekers. Dankzij het VOC-verhaal op Dejima, ervaar je vooral in Nagasaki als Orandajin (Nederlander) toch vaak een bijzondere band.  

Maar voor de Japanners betekent Kyushu toch vooral: Overweldigende natuur. Herhaaldelijke uitbarstingen van de centrale vulkaan Aso hebben de geografie van het eiland in grote mate bepaald: een indrukwekkend berglandschap bezaaid met talrijke warmwaterbronnen. Op de kraterrand van Naka-dake raak je diep onder de indruk van de oerkracht van Moeder Aarde. De Aso-gogaku (Vijf Pieken van Aso) vormen een schitterend decor voor bergwandelingen. Aso biedt voor elke wat wils: je kunt met het kabelbaantje naar boven voor een kort wandelingetje langs de kraterrand, maar ook voor langere tochten zit je hier goed.  

Na inspanning volgt ontspanning. Wat zal het zijn; badderen onder de sterrenhemel in een rotenburo of kies je voor een zandbad in het oude badhuis Takegawara in Beppu?  

En ook de inwendige mens wordt natuurlijk niet verwaarloosd op Kyushu. In Nagasaki kun je proeven van chanpon of sara-udon, twee noedelgerechten geinpireerd op de Chinese keuken. Het vee dat loopt de grazen op de vruchtbare flanken van Aso, zorgt voor uitstekend rundvlees. Overal wordt wagyu geserveerd; gemarmerde en malse plakjes steak die smelten in de mond. Culinaire waaghalzerij kan in Beppu; fugu, de giftige kogelvis is een lokale specialiteit.